Kachel en haard in de herfst: zo blijft je inzethaard lang mooi en veilig

De eerste koude avonden zijn er, en de houtkachel krijgt het weer druk. Voordat het eerste hout brandt, is een kleine onderhoudsronde de moeite waard. Een goed onderhouden kachel stookt zuiniger, ziet er beter uit en gaat aanzienlijk langer mee. We laten je zien waar het op aankomt en wat je rond de kachel kunt doen, zodat de hele woonkamer ervan profiteert.

1. As en verbrandingsruimte regelmatig reinigen

Een dun laagje as op de bodem van de verbrandingsruimte is zelfs goed: het isoleert en helpt bij het aansteken. Wordt de laag te dik, dan krijgt het vuur te weinig lucht van onderen. Leeg de askast daarom regelmatig, en alleen wanneer de as volledig koud is. Gebruik hiervoor het best een metalen emmer met deksel, want gloedresten kunnen uren later nog smeulen.

2. Het ruitje reinigen zonder scherpe middelen

Een bezoet ruitje neemt veel van de charme van de haardavond weg. Een vochtig stuk krantenpapier dat je even in de koude as dipt, werkt goed: de fijne as werkt als een mild schuurmiddel. Vermijd krassende sponzen en agressieve reinigers, want die kunnen glas en afdichtingen beschadigen. Als er heel snel nieuw roet ontstaat, is dat vaak een teken van te vochtig hout of te weinig luchttoevoer.

3. Afdichtingen en chamottestenen controleren

Het afdichtingskoord aan de kachelbuis zorgt ervoor dat de kachel gecontroleerd brandt. Is het hard, gescheurd of sluit het niet meer goed aan, dan moet het worden vervangen. Ook de chamottestenen in de verbrandingsruimte verdienen een blik: fijne haarscheurtjes zijn normaal, grotere breuken of ontbrekende stukken niet. Wie twijfelt, vraagt advies bij de vakhandel. Uitgebreide tips over onderhoud en vervanging vind je in de gids Kachel en inzethaard goed onderhouden.

4. Gebruik alleen droog, onbehandeld hout

Het brandhout is de grootste hefboom voor een schone kachel. Goed gedroogd hout met een restvochtigheid onder de 20 procent brandt heter, schoner en laat minder roet achter in de verbrandingsruimte en de schoorsteen. Gelakte, gecoate of behandelde houtresten horen nooit in de kachel. Ze zetten schadelijke stoffen vrij en tasten het materiaal aan.

5. De schoorsteenveger niet vergeten

Eén keer per jaar, afhankelijk van regio en gebruik ook vaker, controleert de schoorsteenveger de kachel en het rookgasafvoerkanaal. Dat is niet alleen een plicht, maar ook de beste verzekering tegen nare verrassingen. Plan de afspraak het best voor het begin van het stookseizoen in.

Rond de kachel: frisse look voor de hele woonkamer

Wie toch aan het opruimen en schoonmaken is, merkt vaak dat ook de omgeving van de kachel wat aandacht kan gebruiken. Wanden, plinten en meubels in de buurt krijgen in de loop der jaren stof en roet te verwerken. Met een frisse verflaag ziet de haardhoek er snel weer uitnodigend uit. Belangrijk: verven en lakken voor wanden, tegels of meubels zijn niet bedoeld voor de hete oppervlakken van de kachel zelf. Houd de door de fabrikant opgegeven afstanden tot de kachel aan en schilder alleen vlakken die tijdens het gebruik niet heet worden.

Zo wordt de kachel ook deze winter het middelpunt van een gezellig thuis.